متن و تحلیل ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان؛ مهلت ۱۰ روزه اعلام تعطیلی یا انحلال کسب‌وکار
متن ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان با اصلاحات ۱۴۰۲ و ۱۴۰۴؛ مهلت ۱۰ روزه اعلام تعطیلی یا انحلال کسب‌وکار و استثنای قوه قهریه.
ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان تکلیف قانونی مؤدیان را در زمان «توقف موقت یا دائم بهره‌برداری از پایانه فروشگاهی» به علت تعطیلی موقت، تعطیلی دائم یا انحلال واحد کسب‌وکار تعیین می‌کند. این ماده در دو نوبت، ابتدا در ماده ۹ قانون تسهیل تکالیف مودیان (مصوب ۱۴۰۲/۰۸/۲۳) با افزودن استثنای مهم «قوه قهریه و حوادث غیرمترقبه» و سپس در ماده ۹ قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی (مصوب ۱۴۰۴/۰۴/۰۸) اصلاح شده است.
در این صفحه از دانشنامه قوانین مالیاتی یک‌حسابدار، متن کامل و تنقیح‌شده ماده ۱۳ و تبصره آن را به همراه جدول مقایسه اصلاحات، جریمه بند «ت» ماده ۲۲ و نکات کاربردی غیرفعال‌سازی پرونده و کارتخوان بررسی می‌کنیم.
جان کلام (ماده ۱۳ به زبان ساده): هرگاه به علت تعطیلی (موقت یا دائم) یا انحلال کسب‌وکار، استفاده از پایانه فروشگاهی متوقف شود، مؤدی مکلف است حداکثر ظرف «۱۰ روز» از تاریخ توقف بهره‌برداری، موضوع را از طریق کارپوشه سامانه مؤدیان به سازمان امور مالیاتی یا شرکت معتمد اعلام کند. البته طبق تبصره اصلاحی، اگر تعطیلی به حکم مراجع قانونی باشد یا به دلیل حوادث غیرمترقبه و قوه قهریه (خارج از اراده مؤدی) امکان اطلاع‌رسانی نباشد، مؤدی تا زمان رفع مانع از مهلت ۱۰ روزه معاف است!
شناسنامه قانونی ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان
| ویژگی | مشخصات قانونی |
|---|---|
| نام قانون | قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مؤدیان |
| فصل قانونی | فصل دوم: تکالیف اشخاص مشمول |
| شماره ماده و تبصره‌ها | ماده ۱۳ (شامل متن اصلی ماده + ۱ تبصره اصلاحی درباره تعطیلی قانونی و قوه قهریه) |
| تاریخ تصویب اولیه | ۱۳۹۸/۰۷/۲۱ (تأیید شورای نگهبان: ۱۳۹۸/۰۸/۰۱) |
| اصلاحیه اول | ۱۴۰۲/۰۸/۲۳ (تکمیل تبصره به‌موجب ماده ۹ قانون تسهیل تکالیف مودیان) |
| آخرین اصلاحیه | ۱۴۰۴/۰۴/۰۸ (اصلاح واژگانی به‌موجب ماده ۹ قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی) |
| وضعیت اعتبار | جاری و لازم‌الاجرا |
ماده ۱۳- در صورتی که به هر دلیل اعم از تعطیلی (موقت یا دائم) و یا انحلال واحد کسب و کار، بهره‌برداری از پایانه فروشگاهی به طور موقت یا دائم متوقف شود، مؤدیان مکلفند مراتب را ظرف مدت ده روز از توقف بهره‌برداری از طریق کارپوشه خود در سامانه مؤدیان حسب مورد به سازمان یا شرکت معتمد ارائه‌دهنده خدمات مالیاتی اعلام کنند. (اصلاحی ۱۴۰۴/۰۴/۰۸)
تبصره- در مواردی که تعطیلی واحد کسبی به حکم مراجع قانونی ذی‌ربط باشد و یا در موارد قوه قهریه یا بروز حوادث غیرمترقبه که مبتنی بر علل و جهاتی خارج از اراده مؤدیان باشد و بر اثر آن اطلاع به سازمان ممکن نباشد، مؤدیان تا رفع موانع قهریه مذکور از رعایت مهلت زمانی مقرر در این ماده مستثنی می‌باشند. (اصلاحی ۱۴۰۲/۰۸/۲۳ و ۱۴۰۴/۰۴/۰۸)
جدول مقایسه متن قدیم (۱۳۹۸) و اصلاحات جدید (۱۴۰۲ و ۱۴۰۴) ماده ۱۳
| موضوع / بخش قانونی | قانون قبلی (مصوب ۱۳۹۸/۰۷/۲۱) | قانون جدید (اصلاحات ۱۴۰۲/۰۸/۲۳ و ۱۴۰۴/۰۴/۰۸) |
|---|---|---|
| متن اصلی ماده (مهلت اعلام توقف فعالیت) | «اشخاص مشمول» مکلف به اعلام توقف بهره‌برداری ظرف ۱۰ روز در کارپوشه بودند. | جایگزینی واژه «مؤدیان» در اصلاحیه ۱۴۰۴ با حفظ مهلت ۱۰ روزه اعلام در کارپوشه. |
| تبصره (استثنائات مهلت ۱۰ روزه) | صرفاً تعطیلی واحد کسبی «به حکم مراجع قانونی ذی‌ربط» از مهلت ۱۰ روزه مستثنی شده بود. | افزودن استثنای «قوه قهریه یا بروز حوادث غیرمترقبه خارج از اراده مؤدیان» (مانند بیماری، بستری شدن، بلایای طبیعی یا قطع سراسری ارتباطات) تا زمان رفع مانع. |
| ضمانت اجرای عدم رعایت (بند ت ماده ۲۲) | جریمه ۱٪ مبلغ فروش گزارش‌نشده یا ۲ میلیون ریال (هرکدام بیشتر باشد). | تداوم حکم بند «ت» ماده ۲۲ در صورت عدم اعلام در مهلت ۱۰ روزه بدون عذر موجه قانونی. |
هشدار عملیاتی برای کسبه و شرکت‌ها: هنگام تعطیلی مغازه یا توقف فعالیت شرکت، صرفاً به جمع‌آوری فیزیکی دستگاه کارتخوان یا بستن محل کار اکتفا نکنید! حتماً ظرف ۱۰ روز وارد کارپوشه سامانه مؤدیان و درگاه ملی خدمات الکترونیک مالیاتی (my.tax.gov.ir) شوید، توقف بهره‌برداری از پایانه‌های فروشگاهی متصل را ثبت و پرونده مالیاتی را به وضعیت «غیرفعال» تغییر دهید تا از صدور اظهارنامه‌های برآوردی و جرایم ماده ۲۲ جلوگیری شود.
نکات کلیدی ماده ۱۳ در پرونده‌های مالیاتی و لوایح دفاعیه
استناد به «قوه قهریه» در تبصره اصلاحی ماده ۱۳: به موجب اصلاحیه سال ۱۴۰۲ (ماده ۹ قانون تسهیل)، اگر مؤدی به دلایل خارج از اراده خود (مانند سانحه، بیماری شدید و بستری در بیمارستان، آتش‌سوزی یا حوادث طبیعی) نتوانسته باشد ظرف ۱۰ روز توقف فعالیت را در کارپوشه ثبت کند، با ارائه مدارک مثبته قوه قهریه در هیأت حل اختلاف مالیاتی، از جریمه بند «ت» ماده ۲۲ معاف خواهد شد.
شمول ماده ۱۳ به پلمب یا تعطیلی توسط مراجع قانونی: اگر واحد صنفی یا تولیدی به دستور مراجع قضایی، انتظامی، بهداشت یا تعزیرات پلمب و تعطیل شود، طبق صدر تبصره ماده ۱۳، مؤدی از رعایت مهلت ۱۰ روزه اعلام توقف بهره‌برداری مستثنی است.
قوانین، بخشنامه‌ها و مقالات مرتبط با ماده ۱۳
مواد قانونی مرتبط: ماده ۱۲ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان، ماده ۱۴ قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان، بند «ت» ماده (۲۲) همین قانون، و ماده (۹) قانون تسهیل تکالیف مودیان.
تمدید مهلت دفاتر تجاری الکترونیکی و گواهی ماده ۱۸۶؛ جزئیات بخشنامه جدید ۲۰۰-۱۴۰۵-۴۰
سوالات متداول درباره ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی (FAQ)
۱. در صورت تعطیلی موقت یا دائم کسب‌وکار، مؤدی چند روز فرصت دارد توقف استفاده از پایانه فروشگاهی را اعلام کند؟
بر اساس ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی، مؤدیان مکلفند حداکثر ظرف مدت ۱۰ روز از تاریخ توقف بهره‌برداری، مراتب را از طریق کارپوشه خود در سامانه مؤدیان به سازمان امور مالیاتی یا شرکت معتمد اعلام نمایند.
۲. در چه مواردی مؤدی از رعایت مهلت ۱۰ روزه ماده ۱۳ معاف است؟
طبق تبصره اصلاحی ماده ۱۳، در مواردی که تعطیلی واحد کسبی به حکم مراجع قانونی ذی‌ربط باشد و یا به دلیل قوه قهریه و بروز حوادث غیرمترقبه خارج از اراده مؤدی امکان اطلاع به سازمان وجود نداشته باشد، مؤدی تا رفع موانع قهریه از مهلت ۱۰ روزه مستثنی است.
۳. جریمه عدم رعایت ماده ۱۳ قانون پایانه‌های فروشگاهی چقدر است؟
مطابق بند «ت» ماده ۲۲ قانون پایانه‌های فروشگاهی، عدم اعلام توقف بهره‌برداری در مهلت مقرر مشمول جریمه‌ای معادل ۱ درصد مبلغ فروش گزارش‌نشده یا ۲ میلیون ریال (هرکدام که بیشتر باشد) خواهد بود.
ناوبری دانشنامه قانون پایانه‌های فروشگاهی و سامانه مودیان
ماده قبلی: متن و تحلیل ماده ۱۲ (اعلام حادثه یا نقص فنی در صدور صورتحساب الکترونیکی) | ماده فعلی: ماده ۱۳ (فصل دوم: تکالیف اشخاص مشمول) | ماده بعدی: متن و تحلیل ماده ۱۴ (مهلت ۱۰ روزه اعلام تغییر شغل، محل فعالیت یا اجاره کسب‌وکار)
مدیریت آسان کارپوشه و تکالیف سامانه مودیان با «یک حسابدار»
نرم‌افزار واسط سامانه مؤدیان یک‌حسابدار در تمامی مراحل فعالیت کسب‌وکار، از شروع فعالیت و دریافت شناسه یکتای حافظه مالیاتی تا مدیریت دوره‌های فصلی، همراه مطمئن تیم مالی شماست.
👈 معرفی کامل امکانات نرم‌افزار واسط سامانه مودیان | یک حسابدار
